Kanserin evreleri nelerdir?
Kanser teşhisi, genellikle aynı zamanda kanserin hangi aşamada olduğunu belirlemeyi içerir. Bu aşama, kanserin vücutta ne kadar yayıldığını ve ne kadar büyüdüğünü ifade eder. Bir kanserin aşamasını etkileyen ana faktörler; kanserin başladığı yer olan primer tümörün büyüklüğü, lenf düğümlerinin durumu ve kanserin vücudun diğer organlarına yayılıp yayılmadığıdır. Çeşitli kanser türleri, kanserin ilerleme şekline, ne kadar hızla yayıldığına ve vücutta nereye yolculuk ettiğine bağlı olarak farklı şekillerde evrelenirler. Evreleme genellikle fiziksel bir muayene, görüntüleme çalışmaları ve bazen ek biyopsiler aracılığıyla yapılır. Evreleme çeşitli ölçeklerde yapılabilir, en yaygın olarak TNM Evrelemesi ve I’den IV’e kadar olan ölçek kullanılır.
TNM Evrelemesi;
- T (Tümör): Kanserin başladığı yerdeki tümörün boyutu ve/veya ne kadar yayıldığı.
- N (Nodlar/Lenf Düğümleri): Kanserin vücudun yakın veya uzak lenf düğümlerine yayılıp yayılmadığı.
- M (Metastaz): Kanserin vücudun diğer bölgelerine yayılıp yayılmadığını gösterir.
- Evre 0, kanserin sadece orijinal konumunda olduğu ve henüz çevresindeki dokulara yayılmadığı durumları ifade eder. Bu aşamada tespit edilen kanserler genellikle çok tedavi edilebilir.
- Evre 1, kanserin biraz büyüdüğünü ancak çevredeki lenf bezlerine veya vücudun diğer bölgelerine yayılmadığını gösterir. Bu aşamadaki kanserler genellikle çok tedavi edilebilir, ancak tedavi yaklaşımı kanserin türüne ve konumuna bağlı olacaktır.
- Evre 2 ve 3’te, kanser daha büyük hale gelmiş veya çevredeki lenf bezlerine yayılmıştır. Ancak, vücudun diğer bölgelerine yayılmamıştır. Bu aşamalardaki kanserler genellikle daha agresif tedavi gerektirir, bu da genellikle ameliyat, radyasyon ve kemoterapinin bir kombinasyonunu içerir.
- Evre 4, kanserin vücudun diğer bölgelerine, örneğin karaciğere, akciğerlere veya kemiklere yayıldığını gösterir. Bu aşama genellikle metastatik veya ileri aşama kanser olarak adlandırılır.
Örnek: Küçük Hücreli Dışı Akciğer Kanserinin Evrelemesi
Aşağıdaki, I’den IV’e ölçekte evrelemenin basitleştirilmiş bir örneğidir. Her bir evrenin tanımı kanser türlerine göre değişiklik gösterecektir.
- Evre I: Kanser sadece akciğerde bulunmaktadır ve lenf düğümlerine yayılmamıştır.
- Evre II: Kanser hem akciğerde bulunmakta hem de yerel lenf düğümlerine (kansere yakın olanlara) yayılmıştır.
- Evre III: Kanser akciğerde, yerel lenf düğümlerinde ve primer kansere daha uzak lenf düğümlerinde bulunmaktadır.
- Evre IV: Kanser iki akciğerde veya akciğer etrafındaki sıvıda bulunmaktadır veya diğer vücut organlarına (kemik, karaciğer vb.) yayılmıştır.
Her kanser türünün evreleri biraz farklı olabilir ve bu evrelerin belirlenmesi, kanserin türüne, büyüklüğüne, yayılma şekline ve hasta için hangi tedavilerin en etkili olacağını belirlemeye yardımcı olabilir.
Eklenme Tarihi: 04 Temmuz 2023
