*Prof. Dr. Alpay Azap’ın Değerli Katkısıyla
Kanser Hastaları Neden Aşı Olmalıdır?
Kanser tedavileri bağışıklık sisteminizi zayıflatabilir ve enfeksiyonlara karşı daha savunmasız hale getirebilir. Aşılar, grip, zatürree, COVID-19 ve zona (gece yanığı) gibi ciddi hastalıklardan korunmanıza yardımcı olur.
Kanser Hastaları İçin Hangi Aşılar Önerilir?
İnfluenza (Grip) Aşısı: Her yıl grip komplikasyonlarının ciddi sonuçlarını azaltmak için önerilir.
Pnömokok Aşısı: Zatürreeye karşı koruma sağlar, özellikle bağışıklık sistemi zayıflamış kişiler, akciğer hastalıkları olanlar ve 65 yaş üstündeki kişiler için önerilir.
COVID-19 Aşısı: Ciddi COVID-19 sonuçlarını önlemek için hayati öneme sahiptir; ideal koruma için birden fazla doz gerekebilir.
Diğer Aşılar: Yaşınıza, sağlık durumunuza ve kanser tedavinizin türüne bağlı olarak Hepatit B, İnsan Papillomavirüsü (HPV) ve Zona (Herpes Zoster) aşısı gibi ek aşılar önerilebilir.
Kanser Hastaları İçin Grip Aşısı Güvenli midir?
Evet, ülkemizde uygulanan grip aşısı canlı aşı değildir. Dünyada 80 yıldır aynı teknikle üretilip uygulanmakta olan inaktive virüs aşısıdır. Kanser hastaları için güvenlidir. Her yıl Ekim ayı ikinci yarısında uygulanması önerilir. Mart ayına kadar uygulanabilir. Kemoterapi almakta olan kişilerde en iyi zamanlama için doktorunuzla konuşun.
Kanser Hastaları COVID-19 Aşısını Olabilir mi?
Etkisi belirgin şekilde azalmış da olsa COVID-19 hala gripten yaklaşık iki kat daha ağır ve ölümcül seyredebilmektedir. Özellikle bağışıklığı baskılanmış kişiler risk altındadır. Kanser hastalarının COVID-19’a karşı aşılanmaları önerilir. Virüsün yıllar içinde mutasyona uğraması nedeniyle aşıların içeriği de yenilenmiştir. Dünya Sağlık Örgütü kanser hastaları gibi bağışıklığı baskılanmış kişilerin 3. Nesil mRNA aşılarını olmasını önermektedir. Özellikle tedavi görmekteyseniz zamanlamayı ve ülkemizdeki aşıların uygun olup olmadığını doktorunuzla tartışın.
Kanser Hastalarının Aile Üyeleri Aşı Olmalı mı?
Kesinlikle. Aile üyeleri aşılandığında, kanserli sevdiklerine enfeksiyon bulaştırma riskini azaltarak daha güvenli bir çevre oluştururlar.
Kanser Hastaları Bu Aşıları Ne Zaman Olmalıdır?
Zamanlama kanser tedavi programınıza bağlı olarak değişebilir. Aşılama zamanlamalarını onkoloğunuzla koordine etmek en iyisidir.
Kanser Tedavisi Tamamlananlar Ne Yapmalıdır?
Kanserden kurtulanlar standart aşılama programlarına uymalıdır, ancak bazıları ek dozlara ihtiyaç duyabilir. Özel ihtiyaçlarınız için doktorunuzla konuşun.
Sağlığınız İçin Harekete Geçin
Beklemeyin. Aşılar, kanser bakım ve iyileşme sürecinizin önemli bir parçası olabilir. Hangi aşıların size uygun olduğu ve ne zaman almanız gerektiği hakkında doktorunuzla konuşun.
Unutmayın, aşılarla güncel kaldığınızda, kanser tedavisi sırasında ve sonrasında sağlığınızı koruma konusunda önemli bir adım atmış olursunuz.
TABLO 1. Kanserli Yetişkinler İçin Önerilen Aşılamalar
a: Henüz ülkemizde bulunmuyor
b: Tdap, difteri ve boğmaca toksoidinin daha düşük miktarlarını içerir ve sadece 7 yaş ve üzeri kişiler için kullanılır. DTaP, çocukluk çağı aşısı tetanos, difteri ve boğmacanın önlenmesi için kullanılır ve sadece 7 yaşından küçük çocuklar için uygundur.
c: HIV, kronik karaciğer hastalıkları, intravenöz ilaç kullanımı, hemodiyaliz, cinsel risk faktörleri olan bireyler.
d: Daha önce pnömokok aşısı olmamış kişiler tek doz PCV20 olabilirler. Daha önce sadece PCV13 alan hastalar, 1 yıllık bir aradan sonra bir doz PCV20 alabilirler.
*Ankara Üniversitesi, Enfeksiyon Hastalıkları Ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı
Kaynak: Mini Kamboj et al., Vaccination of Adults With Cancer: ASCO Guideline. JCO 0, JCO.24.00032
DOI:10.1200/JCO.24.00032
Eklenme Tarihi: 29 Nisan 2024